Küba Gerçeği kapsamında yayına başlayan Abluka Günlükleri ile ABD tarafından Küba’ya uygulanan ve soykırım niteliği taşıyan ablukanın günlük olarak nabzını tutuyor; yaşanan gelişmeleri, ablukanın etkilerini ve Küba’nın bu koşullar karşısındaki direnişini, geliştirdiği çözüm ve önlemleri okuyucuyla buluşturuyoruz.

Ablukanın gıda endüstrisi üzerindeki olumsuz etkileri artıyor

ABD’nin Küba’ya yönelik ekonomik, ticari ve mali ablukasının gıda endüstrisi üzerindeki etkilerinin giderek ağırlaştığı bildirildi. Gıda Sanayi Bakanı Alberto López Díaz, gıda stoklama, üretim ve dağıtım için gerekli yakıtların “keyfi olarak temin edilmesinin engellenmesini son derece acımasız bir eylem” olarak nitelendirerek, bu durumun ülkenin temel ihtiyaç zincirini doğrudan sekteye uğrattığını ifade etti. López Díaz, ABD hükümetinin uyguladığı politikaların yalnızca ekonomik değil, insani sonuçlar doğurduğunu vurgulayarak, abluka karşıtı uluslararası kınamalara katıldıklarını belirtti.

Yakıt yetersizliği nedeniyle üretim ve dağıtım süreçlerinde ciddi aksamalar yaşandığını aktaran Díaz, ülkede “117 binden fazla çocuğun günlük olarak hak ettikleri bir litre sütü alamadığını” açıkladı. Süt üretiminin yalnızca 56 belediyede gerçekleştirilebildiğini, diğer bölgelerin süt ihtiyacının bu merkezlerden yapılan sevkiyatla karşılanmak zorunda olduğunu belirten yetkili, yakıt kıtlığının bu dağıtımı imkânsız hale getirdiğini söyledi. Aynı nedenle Mariel Limanı’na ulaşan ithal süt tozunun dağıtımında gecikmeler yaşandığını, bu durumun “her ayın başında bu besini alması gereken 36 binden fazla hamile kadın ile kronik hastalığı bulunan 7 bin 700 çocuğu” doğrudan etkilediğini ifade etti. Benzer sorunların et tedarikinde de yaşandığını, kesimhanelerden sağlık kuruluşlarına düzenli sevkiyatın sağlanamadığını ve bunun özellikle hassas gruplar için ciddi yetersizliklere yol açtığını kaydetti.

Ablukanın etkilerinin yalnızca süt ve etle sınırlı kalmadığını belirten Díaz, yaklaşık “5 milyon Kübalının günlük ekmeğe erişiminde sorun yaşadığını” dile getirdi. Bunun temel nedenlerinden birinin, ABD yaptırımları nedeniyle nakliye şirketlerinin Küba’ya hizmet vermekten kaçınması ve “hammadde bedeli ödenmiş olsa bile unu taşıyacak gemi bulunamaması” olduğunu söyledi. Öte yandan Díaz, iki farklı ülkede talep edilen ürünlerin ödemesinin yapıldığını vurgulayarak, “ürünleri bedava istediğimiz yönündeki söylemin gerçeği yansıtmadığını” ifade etti. Tüm bu zorluklara rağmen sektördeki 70 binden fazla çalışan ve yöneticinin üretimi sürdürmek için çaba gösterdiğini belirten Bakan, ülke genelinde mümkün olan en yüksek düzeyde gıda temini için çözüm arayışlarının sürdüğünü kaydetti.

Engellilere yönelik özel eğitim okulunda 15 yaş kutlaması!

Küba’da fiziksel ve motor engelli çocuklara eğitim ve bakım sunan “Panama ile Dayanışma” adlı özel okulu, öğrencilerinin 15 yaş kutlamasını ülkenin en üst düzey siyasi temsilcilerinin katıldığı törenle gerçekleştirdi. Genç kızların çocukluktan genç kadınlığa geçişini simgeleyen önemli bir gelenek olan 15 yaş kutlaması Küba kültüründe çok yaygındır ve ailelerin çocuklarının yaşantısında en çok önemsedikleri sosyal etkinliklerden birini teşkil ediyor.

Kutlamada en dikkat çeken anlardan biri, kollarını kullanmakta zorlandığı için yazılarını ağzıyla kaleme alan öğrenci Yelena Sanz Duarte’nin, Cumhurbaşkanı Díaz-Canel’e hitaben hazırlanan resmi davet metnindeki rolü oldu. Sanz Duarte, bu özel günün kendisi için “bir hayalin gerçekleşmesi” olduğunu ifade ederken, etkinliğin gerçekleşmesini sağlayan herkese teşekkür etti ve bu buluşmanın “zorluklara rağmen mümkün olmasının” kendisi için büyük anlam taşıdığını belirtti. Öğrenci, fiziksel durumunu bir engel olarak görmediğini, aksine bu okulun kendisine ve arkadaşlarına eşit bir yaşam alanı sunduğunu dile getirdi.

Okul müdürü Nayris Reyes Cleger ve uzun yıllar kurumda görev yapan eğitimci Esther María de la O Ochoa (Teté), konuşmalarında merkezin yıllardır süregelen dayanışma geleneğine ve “hiçbir zorluk ya da kısıtlamanın çocukların mutluluğunu ve eğitim hakkını engelleyemeyeceğine” dikkat çekti. Etkinlikte, okulun bu özel günü öğrenciler ve aileler için bir “umut ve neşe buluşmasına” dönüştürdüğü, danslar ve kutlamalarla 15 yıllık dönüm noktasının coşkuyla karşılandığı ifade edildi.

Törene katılan yetkililer, “Panama ile Dayanışma” okulunun yalnızca bir eğitim kurumu değil, aynı zamanda eşitlik, kapsayıcılık ve sosyal dayanışma ilkelerinin somutlaştığı bir model olduğunu vurguladı. Fidel Castro’nun mirası olarak kurulan bu merkezin, zorlu koşullara rağmen faaliyetlerini sürdürerek engelli çocukların eğitimine ve toplumsal yaşama katılımına önemli katkılar sunduğu belirtildi.

Küba Komünist Partisi Merkez Komitesi Birinci Sekreteri ve Cumhurbaşkanı Miguel Díaz-Canel Bermúdez’in de hazır bulunduğu etkinlikte, Başbakan Manuel Marrero Cruz, Başbakan Yardımcısı Eduardo Martínez Díaz, Eğitim Bakanı Naima Trujillo Barreto ile birlikte çok sayıda devlet yetkilisi ve kurum temsilcisi yer aldı. 1989 yılında Fidel Castro tarafından açılan ve bugün yaklaşık 200 öğrencisi bulunan okulun, kapsayıcı eğitimde ulusal bir referans noktası olduğu vurgulandı.

Holguin’de kreşlerin yıldönümü kutlanıyor

Holguín’de, erken çocukluk dönemine yönelik kapsamlı bakım ve Kübalı ailelere verilen destek alanındaki başarıları nedeniyle, kreşlerin kuruluşunun 65. yıl dönümü kapsamında düzenlenen ulusal kutlamalara ev sahipliği yaptığı bildirildi. Ana etkinliklerin, “Küba Devrimi’nin tarihi lideri Fidel Castro’nun doğumunun yüzüncü yılı” ile bu kurumların 1961’deki kuruluş sürecinin öncülerinden Vilma Espín’in 96. doğum yıl dönümüne ithaf edildiği belirtildi. Yetkililer, söz konusu kutlamaların hem tarihsel mirasa hem de sosyal politikaların sürekliliğine vurgu taşıdığını ifade etti.

Eğitim Genel Müdürlüğü’nde bölüm başkanı olan Yaima Cruz de la Cruz, yaptığı açıklamada bölgede okul öncesi eğitim ve kreş sisteminin kayda değer bir kapasiteye ulaştığını belirterek, “sekiz binden fazla çocuğun bu kurumlara kayıtlı olduğunu” ve “çalışan annelerin mevcut yerler için yaptığı bekleyen başvuruların karşılanmasının” önemli bir başarı olarak değerlendirildiğini söyledi. Cruz, erken çocukluk eğitiminin bölgenin kuzeydoğusunda, “Üçüncü İyileştirme süreci kapsamında desteklenen projeler, faaliyetler ve görevler”, yeni konut inşasındaki ilerleme ve öğretmen kadrosunun sürekli geliştirilmesiyle daha da güçlendirildiğini vurguladı.

Yetkililer, bu çalışmaların “karakter gelişiminin ve geleceğe kapsamlı hazırlığın temeli” olarak görüldüğünü belirterek, alana katkı sunan merkez ve çalışanların takdir edilmesinin önemine dikkat çekti. Holguín’de ilk çocuk merkezinin 14 Ağustos 1961’de belediye merkezindeki Juana de la Torre adıyla açıldığı hatırlatılırken, bu tarihten sonra sistemin “en küçüklerin bakımına ve fiziksel ile zihinsel eğitimine öncelik veren” 64 yeni merkezle genişletildiği ifade edildi.

Abluka okul öncesi eğitimde kısıtlara sebep oluyor

Las Tunas’ta yaklaşık otuz çocuk merkezinin faaliyet gösterdiği erken çocukluk eğitim sisteminin, ülkedeki mevcut ekonomik koşullar ve yakıt kıtlığı nedeniyle Çocuk Çevreleri’nin kuruluşunun 65. yıl dönümünü “çeşitli zorluklarla” karşıladığı bildirildi. İl Erken Çocukluk Eğitimi Dairesi Başkanı Yanara Campaña Mariné, Küba Haber Ajansı’na yaptığı açıklamada, sektördeki kurumların mevcut durumdan etkilendiğini belirtirken, buna rağmen “Fidel Castro ve Vilma Espín’in çalışan anneler lehine savunduğu fikre ilişkin sosyal sorumluluk anlayışının bozulmadan sürdüğünü” vurguladı. Yetkililer, sistemin temel ilkelerinin korunarak hizmetin devam ettirilmesine öncelik verildiğini ifade etti.

Mevcut koşullara uyum sağlamak amacıyla bazı yeni uygulamaların hayata geçirildiğini belirten Campaña Mariné, “çocukların giriş ve çıkış saatlerinde esneklik” sağlandığını ve bunun “toplu taşımanın elverişsiz koşullarına rağmen ailelerin bu temel hizmete erişimini kolaylaştırdığını” söyledi. Ayrıca gıda muhafazası ve “enerjinin verimli kullanımı”nın öncelikli başlıklar arasında yer aldığını, bu kapsamda her belediyenin “kendi özelliklerine göre çevresini dönüştürdüğünü” ve bu sayede merkezlerin “tam kapasiteyle ve eksiksiz biçimde işlev görmeye devam ettiğini” ifade etti. Bu önlemlerin, kaynakların hem korunmasını hem de daha etkin kullanılmasını hedeflediği kaydedildi.

Öte yandan, farklı bölgelerden gelen ailelerin taleplerini karşılamak amacıyla geliştirilen “çocuk evleri” modelinin il genelinde yaygınlaştığı bildirildi. İyi uygulamalar sayesinde genişleyen bu alternatif yapıların sayısının bugün “ilkokullar, ortaokullar ve özel okulların yanı sıra sağlık sektörü ve Devrimci Silahlı Kuvvetler bünyesinde toplam 18’e ulaştığı” belirtildi. Bu yaklaşımın, Çocuk Çevreleri’ne erişmek isteyen çalışan annelerin bekleme listesini azaltmada etkili olduğu ifade edilirken, yetkililer küçük çocuklara “günümüzün gerektirdiği tüm konfor ve eğitim desteğini sağlamak için hâlâ geliştirilmesi gereken alanlar bulunduğunu” vurguladı. Kuruluşun 65. yılı kapsamında düzenlenen kültürel, sportif ve eğitsel etkinlik programının ise tamamlanmak üzere olduğu ve bu süreçte kurumların güzelleştirilmesine yönelik çalışmaların da öne çıkarıldığı aktarıldı.

İletişim hizmetlerindeki kesintilere karşı güçlendirme

Villa Clara’da telekomünikasyon hizmetlerinin sürekliliğini sağlamak ve halkın iletişim hakkını korumak amacıyla önemli bir adım atıldı. ETECSA Bölge Müdürlüğü, elektrik kesintilerinin sık yaşandığı koşullarda hizmetlerin aksamaması için “dokuz adet iki kilovatlık fotovoltaik sistemin stratejik noktalara kurulumunu” tamamladı. Bölge müdürü Roberto Pérez Morales, bu yatırım sayesinde özellikle “sabit telefon ve Nauta Hogar üzerinden internet erişimi gibi temel hizmetlerin uzun süreli kesintilerde dahi sürdürülebileceğini” belirterek, uygulamanın doğrudan vatandaşların günlük yaşamını kolaylaştırmayı hedeflediğini vurguladı.

Yetkililer, güneş enerjisine dayalı bu sistemlerin özellikle “yedek jeneratörü bulunmayan telekomünikasyon merkezleri ve kabinlerine” yerleştirildiğini ve bu sayede daha önce kesintilerden en çok etkilenen bölgelerde hizmet sürekliliğinin sağlandığını ifade etti. Kurulan altyapının il genelinde “yaklaşık 5 bin 230 kullanıcıya doğrudan fayda sağladığı” belirtilirken, batarya destekli sistemlerin “elektrik kesintisinden sonra 10 saatten fazla süreyle çalışmaya devam edebilmesi” sayesinde vatandaşların iletişim, eğitim ve bilgiye erişim imkanlarının korunacağı kaydedildi.

Projenin özellikle ulaşılması zor bölgelerde yaşayan topluluklar için ayrı bir önem taşıdığına dikkat çekildi. Manicaragua’ya bağlı La Herradura gibi “bağlantı olanaklarının sınırlı olduğu alanlarda kurulan altyapının iletişimi güçlendirdiği” belirtilirken, çalışmanın Vueltas, Las Minas, Antón Díaz, Condado, Sagua la Grande ve Caibarién gibi farklı yerleşimleri de kapsadığı aktarıldı. Pérez Morales, bu girişimle birlikte “yenilenebilir enerji kullanımının artırıldığını, hizmet kesintilerinin etkisinin azaltıldığını ve kullanıcıların yaşam kalitesinin yükseltildiğini” vurgulayarak, projenin özellikle halkın temel hizmetlere kesintisiz erişimi açısından stratejik bir kazanım olduğunu ifade etti.

Kübalı gençlerin sanat projesi kalıplaşmış yargıları yıkıyor

“Duvarın Ardında” projesi, gençlere yönelik olumsuz yargılara karşı çıkarak üniversite öğrencilerinin sanatsal üretim yoluyla kendilerini ifade edebileceği kapsayıcı bir alan oluşturuyor. Las Villas’taki Marta Abreu Merkez Üniversitesi Biyoloji bölümünden Ana Laura Nodarse Rodríguez tarafından başlatılan girişim, özellikle sahne korkusu veya imkân eksikliği nedeniyle yeteneklerini ortaya koyamayan öğrencilerin sanatla buluşmasını hedefleyerek gençlerin kültürel ve kişisel gelişimine katkı sunuyor.

Proje, iki yıldır üniversite içinde ve Santa Clara’daki farklı kültürel mekânlarda sahne alarak gençlerin sanat yoluyla görünürlük kazanmasını sağlıyor. Katılımcılar, bu deneyimin yalnızca sanatsal becerilerini geliştirmekle kalmadığını, aynı zamanda özgüvenlerini artırdığını, sosyal çevrelerini genişlettiğini ve gelecekteki mesleki yaşamlarına katkı sunduğunu ifade ediyor. Gençler, müzik ve sahne deneyimi sayesinde hem akademik yaşamla sanatı birleştirme hem de tanınmış sanatçılarla etkileşim kurma fırsatı buluyor.

Ayrıca proje, yalnızca kültürel üretimle sınırlı kalmayarak sosyal dayanışma boyutuyla da öne çıkıyor. “La Resistencia” girişimiyle bağlantı kurularak ihtiyaç sahibi merkezlere ve topluluklara destek sağlanıyor; böylece gençlerin sanatsal faaliyetleri doğrudan toplumsal faydaya dönüşüyor. Proje üyeleri, bu deneyimin gençlerin hem bireysel gelişimine hem de daha dayanışmacı ve insancıl bir toplumun inşasına katkı sunduğunu vurguluyor.

Küba’da deniz ürünleri yetiştiriciliğine yeni lojistik destek

Guacanayabo Körfezi’ndeki deniz ürünleri yetiştiriciliği çiftliklerinin, kıyı topluluklarının gıda tedariki ve ekonomik kalkınması açısından stratejik önem taşıdığı, bu kapsamda Santa Cruz del Sur, Amancio ve Manzanillo belediyelerindeki balıkçılık şirketlerinde “dıştan takmalı motorlarla çalışan gemilerin operasyonel kapasitelerinin iyileştirilmesinden faydalanıldığı” bildirildi. Söz konusu katkının, Gıda Sanayi Bakanlığı’nın Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ve Küresel Çevre Fonu ile koordinasyon içinde yürüttüğü bir proje kapsamında sağlandığı ve “deniz ürünleri yetiştiriciliğinin gelişimini güçlendirerek gıda üretim kapasitelerini genişletmeyi” hedeflediği belirtildi.

FAO tarafından yapılan açıklamada, lojistik koşulların iyileştirilmesinin “yetiştirme alanlarına daha hızlı erişim, yem ve malzeme transferinde daha fazla çeviklik” sağladığı, ayrıca “yemleme süreçleri, periyodik örnekleme, ürünün zamanında toplanması ve endüstriye aktarılması gibi temel görevlerin güvence altına alınmasına” katkıda bulunduğu ifade edildi. Deniz ürünleri yetiştiriciliğinin ülkede gıda üretimini artırmanın başlıca alternatiflerinden biri olduğu vurgulanırken, bu faaliyetlerin “sürekli hareketlilik, güvenlik ve hızlı müdahale kapasitesi” gerektirdiği, yeni ekipmanların ise bu koşulların sağlanmasına destek verdiği kaydedildi.

Yetkililer, çiftliklerin sistematik biçimde gözetim altında tutulmasının “hastalıklar, su kalitesindeki değişiklikler veya yapı hasarları gibi durumların erken tespitini” mümkün kıldığını ve bu sayede hızlı müdahalenin sağlanarak üretim döngüsü boyunca risklerin azaltıldığını belirtti. “Daha yakıt tasarruflu ve bakımı daha kolay” olan bu motorlu gemilerin, olumsuz hava koşullarında dahi kesintisiz çalışmayı mümkün kıldığı ifade edilirken, Küresel Çevre Fonu’nun 1,3 milyon dolarlık katkısıyla yürütülen CONPESCAS Guacanayabo projesinin, “balıkçılık ve su ürünleri yetiştiriciliğine ekosistem yaklaşımını” hayata geçirerek deniz biyoçeşitliliğinin korunmasına da katkı sunduğu aktarıldı.

Fransa’dan Küba’ya ablukanın sona erdirilmesi için ulusal kampanya

Fransa genelinde, ABD’nin Küba’ya uyguladığı ekonomik ablukaya son verilmesi talebiyle “Ablukaya Son Verin” ulusal kampanyası kapsamında 36 şehirde miting ve protestolar düzenleneceği bildirildi. Prensa Latina’nın aktardığına göre Dijon ve Gardanne’da eylemler bu Cuma günü başlarken, Paris dahil birçok kentteki gösteriler yarın gerçekleştirilecek; Lyon, Bordeaux, Toulouse, Strasbourg, Lille ve Montpellier gibi şehirlerde ise hafta sonu boyunca Küba’ya destek etkinlikleri sürecek.

Marsilya, Nice ve Rouen’de de ABD ablukasını ve etkilerini kınayan protestoların Pazar günü yapılacağı belirtilirken, Fransız Komünist Partisi öncülüğünde sendikalar ve dayanışma örgütlerinin katılımıyla organize edilen kampanyanın, özellikle son dönemdeki yaptırımlar ve petrol ambargosuna karşı ulusal ölçekte büyüyen bir dayanışma hareketine dönüştüğü ifade edildi.

Abluka, yüksek riskli hamile kadınlara yönelik bakımı kısıtlıyor

Amerika Birleşik Devletleri’nin Küba’ya uyguladığı ekonomik, ticari ve mali abluka, Havana’daki Vladimir İlyiç Lenin Üniversitesi Eğitim Hastanesi’nde anne ve çocuk sağlığı hizmetlerini doğrudan etkileyen ciddi tıbbi malzeme ve ilaç eksikliklerine yol açıyor. Hastanenin anne-çocuk bölümünden yetkililer, doğum komplikasyonu yaşayan hamile kadınların takibinde gerekli ekipman, yedek parça ve temel malzemelere erişimin büyük ölçüde kısıtlandığını belirtiyor.

Tedavide hayati öneme sahip antibiyotik ve steroidlerin bulunabilirliğinin son derece sınırlı olduğu, cerrahi müdahalelerde kullanılan dikiş malzemeleri dahil birçok sarf malzemesinin yetersiz kaldığı ifade ediliyor. Ayrıca ameliyathane ekipmanlarının büyük bölümünün 60 yıl önce kurulan Sovyet döneminden kaldığı, modern tıbbi cihazların ise büyük ölçüde Kuzey Amerika menşeli olması nedeniyle yenilenemediği ve bu durumun sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliğini zorlaştırdığı vurgulanıyor.

Yetkililer, tıbbi oksijen gibi temel ihtiyaçların temininde yaşanan gecikmelerin yanı sıra, dış destek girişimlerine yönelik baskıların da sistemi zorladığını aktarıyor. Buna karşın sağlık çalışanlarının tüm kısıtlamalara rağmen hizmeti sürdürmek için yoğun çaba gösterdiği belirtilirken, bazı sosyal altyapı ve hijyen sorunlarının da hizmet kalitesini etkilediği ifade ediliyor. Küba’nın en büyük doğum merkezlerinden biri olan hastane, tüm zorluklara rağmen yüksek doğum kapasitesiyle anne sağlığına yönelik hizmet vermeyi sürdürüyor.

Küba’da elektrik üretiminde son durum

Dün, kapasite yetersizliği nedeniyle hizmetlerde 24 saat süren aksaklıklar yaşandı; kesinti bu sabahın erken saatlerine kadar devam etti. En yüksek üretim açığı ise saat 20.00’de 1776 MW olarak kaydedildi.

Öte yandan, 54 yeni güneş enerjisi santralinin toplam üretimi 3989 MWh oldu. Bu santrallerin ortalama bir saatte sağladığı azami güç ise 485 MW olarak gerçekleşti.

Dün Küba’da ne kadar elektrik açığı yaşandı?