Οι έφηβοι, βιολογικά και ψυχικά, είναι περισσότερο ευάλωτοι σε συμπεριφορές υψηλού ρίσκου. Ο εγκέφαλος βρίσκεται ακόμη σε ανάπτυξη: τα κέντρα λήψης αποφάσεων και πρόβλεψης συνεπειών ωριμάζουν αργότερα από τα νευρωνικά κέντρα αναζήτησης νέων εμπειριών και επιβράβευσης. Ετσι, μια πρόκληση που υπό κανονικές συνθήκες θα έμοιαζε παράλογη μπορεί να φαίνεται «αστεία» ή κατάλληλη για να κερδίσουν οι έφηβοι την αποδοχή των συνομηλίκων τους ή λίγα δευτερόλεπτα προσοχής.
Τα social media ενισχύουν αυτή τη δυναμική. Ο αλγόριθμος επιβραβεύει το ακραίο, το επικίνδυνο, το σοκαριστικό. Κάθε «like» λειτουργεί σαν μικρή δόση ντοπαμίνης, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο όπου το επόμενο βήμα πρέπει να είναι λίγο πιο τολμηρό από το προηγούμενο. Ετσι, γεννιούνται τάσεις που ξεπερνούν τα όρια της λογικής: φαγητό που καταπίνεται χωρίς μάσημα, κατανάλωση ληγμένων τροφίμων, άλματα από ύψη, εισπνοή επικίνδυνων πτητικών ουσιών κ.ο.κ. Πολλά από αυτά τα challenges έχουν καταλήξει σε τραυματισμούς, δηλητηριάσεις και – δυστυχώς – σε θανάτους.
Το ζητούμενο δεν είναι να κατηγορήσουμε τη νέα γενιά. Οι έφηβοι ανέκαθεν δοκίμαζαν τα όριά τους. Η διαφορά σήμερα είναι ότι το κοινό δεν είναι οι φίλοι της γειτονιάς, αλλά εκατομμύρια άγνωστοι που βλέπουν, σχολιάζουν και ενθαρρύνουν. Αυτή η αίσθηση δημόσιας έκθεσης, παγκόσμιας και στιγμιαίας, δημιουργεί μια πρωτοφανή πίεση για εντυπωσιασμό. Ενα βίντεο μπορεί να γίνει viral πριν καν προλάβει ο ίδιος ο έφηβος να συνειδητοποιήσει τι έκανε, και η αναζήτηση επιδοκιμασίας από το απρόσωπο πλήθος μετατρέπεται εύκολα σε κίνητρο.
Τα επικίνδυνα challenges είναι λοιπόν ένας καθρέφτης της ανάγκης των νέων για αναγνώριση και σύνδεση. Πίσω από κάθε ακραίο βίντεο κρύβεται η επιθυμία να νιώσουν ότι ανήκουν, ότι τους βλέπουν, ότι η παρουσία τους έχει βάρος μέσα σε έναν υπερκορεσμένο ψηφιακό κόσμο. Για πολλούς εφήβους, τα «likes» και τα σχόλια είναι η επιβεβαίωση της αξίας τους, ακόμη κι αν αυτή η επιβεβαίωση έρχεται μέσα από πράξεις που απειλούν την ασφάλεια ή την υγεία τους.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Χρειάζεται ενημέρωση χωρίς πανικό. Οι γονείς οφείλουν να συζητούν με τα παιδιά τους με τρόπο ανοιχτό και μη επικριτικό, εξηγώντας τους πραγματικούς κινδύνους. Τα σχολεία και οι φορείς ψυχικής υγείας μπορούν να οργανώνουν εκπαιδευτικές δράσεις που θα ενισχύουν την κριτική σκέψη γύρω από όλες αυτές τις μόδες, αποδομώντας τη σημασία τους.
Τέλος, οι ίδιες οι πλατφόρμες πρέπει να υποχρεωθούν σε πιο αυστηρούς μηχανισμούς ελέγχου και άμεσης αφαίρεσης επικίνδυνου περιεχομένου. Η λύση δεν είναι ο φόβος, αλλά η πρόληψη. Περισσότερη παιδεία και σχέσεις εμπιστοσύνης μεταξύ γονέων και εκπαιδευτικών με τα παιδιά, που θα επιτρέψουν στους εφήβους να κατανοήσουν ότι δεν χρειάζεται να διακινδυνεύουν τη ζωή τους για να δουν ότι τους βλέπουμε.
Δημήτρης Παπαδημητριάδης MD MSc, ψυχιάτρος-ψυχοθεραπευτής
Να δείξουμε στους εφήβους ότι τους βλέπουμε 2025 IUSTITIA.BG – Investigations 2009-2025 2025-11-21 16:18:00 Τελευταία νέα, παγκόσμια νέα, νέα χώρας, τα πιο σημαντικά νέα, τα τελευταία νέα, τα πιο σημαντικά, τα τελευταία της ημέρας, Δικαιοσύνη, Petar Nizamov, Φτερά, Petar Nizamov- Φτερά, Δικαιοσύνη bg, iustitia.bg, iustitia, iusticia, usticia, έρευνα, Μπουργκάς, Βουλγαρία, νέα, έκτακτα νέα, τα νέα της ημέρας, νέα της ημέρας, νέα της ημέρας, νέα από σήμερα, νέα της Βουλγαρίας, Τα νέα από τη Βουλγαρία, blitz news, κορυφαία νέα, τα πιο σημαντικά, τα πιο σχολιασμένα, τελευταία νέα, Μπόικο Μπορίσοφ, νέα, καιρός, κορωνοϊός, νέα, νέα, καιρός, facebook, youtube, facebook, instagram, σημερινά νέα, νέα της τελευταίας στιγμής, νέα σήμερα, σημερινά νέα, νέα, bg news, κορυφαία νέα, καυτά νέα, bg news, ειδησεογραφικός ιστότοπος, όλα τα νέα, news bg, νέα της τελευταίας ώρας, τελευταία, τελευταία νέα bg, νέα από σήμερα, νέα σήμερα, νέα της τελευταίας ώρας, τελευταία νέα, σήμερα, news bg, νέα, news vesti, 24 ώρες news, vesti bg novini, παγκόσμια νέα, πουλί bg, bivol bg, bivol, trud bg novini, τα τελευταία νέα σήμερα, novinite bg news, γεια σου Βουλγαρία, οικόσημο πολιτικού κόμματος, Delyan Peevski, σκανδαλώδες, βουλγαρική εθνική τηλεόραση, ελεύθερη Ευρώπη, τηλεόραση, σκάνδαλο, αποκλειστικό, ζωντανά, ζωντανή τηλεόραση τώρα, τηλεόραση, τηλεόραση online, τηλεοπτικό πρόγραμμα, bg, ζωντανά τώρα, τηλεοπτικά νέα, online, ζωντανή τηλεόραση online, δικαστήριο, δικαστήριο Μπουργκάς, περιφερειακό δικαστήριο Μπουργκάς, δικαστήριο Μπουργκάς, περιφερειακό δικαστήριο Μπουργκάς, περιφερειακό δικαστήριο Μπουργκάς, περιφερειακό δικαστήριο Μπουργκάς, περιφερειακό δικαστήριο Μπουργκάς, εφετείο Μπουργκάς, εισαγγελέας Μπουργκάς, γραφείο εισαγγελίας Μπουργκάς, γραφείο εισαγγελίας Μπουργκάς, γραφείο εισαγγελίας Μπουργκάς, γενικός εισαγγελέας, ivan geshev, εισαγγελέας geshev, tsatsarov, mvr μπουργκάς, odmvr μπουργκάς, odp μπουργκάς, αστυνομία μπουργκάς, περιφερειακή αστυνομία μπουργκάς, εισαγγελέας tsatsarov, υποθέσεις sgs, δικαστήριο Βάρνα, πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δικαστικές αποφάσεις σε αστικές υποθέσεις, αποφάσεις σε υποθέσεις, Πλόβντιβ δικαστήριο, δικαστική απόφαση, αποφάσεις υποθέσεων, δικαστήριο Βάρνας, ποινικό, υποθέσεις, περιφέρεια, αποφάσεις περιφερειακού δικαστηρίου, εργασία στο δικαστήριο, πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δικαστές του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δικαστήριο της Σόφιας, αναπληρωτές δικαστές, Φιλιππούπολη, δικαστήριο Φιλιππούπολης, δικαστές Φιλιππούπολης, Ανώτατο Δικαστήριο, Επιθεώρηση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο, Ανώτατο Δικαστήριο, Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο, δικηγόρος, δικηγόρος ποινικών υποθέσεων, δικηγόρος αστικών υποθέσεων, δικηγόρος γαμικών υποθέσεων, δικηγόρος διοικητικού δικαίου, ποινικό δίκαιο, ποινική διαδικασία, αστικό δίκαιο, αστική διαδικασία, διοικητικό δίκαιο, συνταγματικό δίκαιο,
