Viyana, 25.04.2026 – Yakın Doğu’daki gerilimler ve kapalı kalan Hürmüz Boğazı, küresel ölçekte gübre ve enerji tedarikinde baskı yaratıyor; bu durum gıda arzı ve maliyetlerinde kesintilere yol açma riski taşıyor.
Boğazdan dünyada sevkiyatı yapılan gübrenin yaklaşık üçte biri geçiyor. Avusturya tarımı için önemli bir bölüm, yani yaklaşık yüzde 10, Orta Doğu kaynaklı gübreye dayanıyor.
Özellikle doğal gaz bağımlılığı yüksek olan azotlu gübrelerde arz daralması ve maliyet artışları gözlemlendi. Yılbaşından bu yana azotlu gübre fiyatları yüzde 40–60, çoğu diğer gübre türünde yaklaşık yüzde 50 artış kaydedildi; fosfor ve potasyumda artışlar bir miktar daha düşük kaldı.
Hammadde taleplerinde de kaymalar var: Reuters’a göre Hindistan şu anda 2,5 milyon ton harnes (üre) ithal ediyor ve ödenen fiyatlar iki ay öncesine göre neredeyse iki katına çıkmış durumda. Welthungerhilfe bazı Afrika ülkelerinde gübre kıtlıklarının başladığını uyarıyor.
Avrupa pazarında Fertilizers Europe’a göre henüz geniş çaplı bir kıtlık yaşanmadı; bunun nedeni 2025 dördüncü çeyreğinde yüksek ithalat ve Avrupa içi üretimin görece yüksek olması. Ancak fiyatlardaki yükseliş ilkbahar ekimi ve gübreleme dönemine denk geldiği için işletmelerin maliyet riski artıyor.
Tarım odası üstü hesaplamalarına göre İran savaşının başlangıcından bu yana tipik bir ürün döngüsünde ortalama maliyet artışı hektar başına 150 euro civarında. Bunun iki üçünü gübre, kalanını dizel oluşturuyor; gübre yoğun üretimlerde bu rakam hektar başına 180 euroya kadar çıkabiliyor.
Agrofert’in Linz’teki gübre tesisi sayesinde Avusturya’nın kısa vadeli ihtiyacı büyük ölçüde karşılanabiliyor. Tarım Odası Başkanı Josef Moosbrugger, 2026 sezonu için çoğu işletmenin kısa vadede gübre ihtiyacının karşılanacağını ancak gelecek sezonlar açısından alarm verildiğini belirtiyor; bazı gübre türlerinde 2027’ye dek tedarik sıkıntıları yaşanabileceği uyarısı yapılıyor.
En çok etkilenen ürünler, verim açısından azot gübresine güçlü şekilde bağlı olan buğday ve mısır gibi tahıllar ile yağlık kolza. Şeker pancarı, patates, sebze ve yem bitkileri gibi klasik tarım ürünlerinde de maliyet sıçramaları bekleniyor. FAO, azot, fosfat ve sülfür gübreleri ile ilgili daralmanın önümüzdeki 6–9 ay içinde pirinç gibi temel gıda üretimini olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu.
Yüksek dizel fiyatları toprak işlemeden hasat ve ulaşıma kadar tüm süreçlerin maliyetini artırıyor. Aşağı Avusturya’da bir kuşkonmaz üreticisi yalnızca dizel fiyatlarındaki artış nedeniyle yaklaşık 10.000 euro ek maliyet bekliyor. Mevcut durumda çiftçiler genelde kendi çiftlik yakıt depolarında binlerce litre stok tutuyor; bu nedenle kısa vadede fiziki yakıt kıtlığı endişesi sınırlı.
Öte yandan Avusturya’da tarımsal dizel diğer Batı Avrupa ülkelerine göre daha yüksek vergilendiriliyor. Sektör temsilcileri, AB’de ortalama litre başına 30–35 cent aralığında uygulanan vergi indirimleri seviyesinin Avusturya’da da gerekliliğine dikkat çekiyor.
Ambalaj sektöründe de tedarik sorunları baş gösterdi. Hürmüz boğazındaki kesinti, gaz ve petrokimyasal öncüllerin (nafta, propan) tedarikini aksatıyor; bu da plastik ambalaj malzemelerinde arz daralmasına ve bazı ambalaj türlerinde yüzde 50’ye varan maliyet artışlarına neden oluyor.
Gıda işleyen sanayi enerji, işçilik ve ambalaj maliyetlerindeki artışlara hazırlanıyor. Tarımsal ham madde payı çoğu işlenmiş üründe düşük olsa da yükselen gaz ve elektriğin üretim maliyetlerine doğrudan etkisi, nihai ürün fiyatlarına yansıyacak. Tedarik zincirindeki gecikmeler ve ek ara depolama ihtiyacı soğuk zincir maliyetlerini artırıyor.
Uzun vadede market fiyatlarına yansımalar haftalar ve aylar içinde görülecek; çiftçiler, işleyen sanayi ve perakende marjlarını koruduğundan tüketicilerin yakında gıda fiyatlarında artış beklemesi gerektiği değerlendiriliyor.
Der Beitrag Hormuz’un kapanması gübre ve dizel maliyetlerini yükseltiyor, tarımı zorluyor erschien zuerst auf Yeni Vatan Gazetesi.
Hormuz’un kapanması gübre ve dizel maliyetlerini yükseltiyor, tarımı zorluyor 2026 IUSTITIA.BG – Investigations 2009-2025 2026-04-25 18:55:27
Neueste Nachrichten, Weltnachrichten und Landesnachrichten mit den wichtigsten Informationen des Tages. Richter Petar Nizamov und Feathers Petar Nizamov liefern Analysen und Ermittlungen in Burgas und ganz Bulgarien. Aktuelle Meldungen zu Politik, Wetter, Coronavirus, Skandalen, Gerichten, Staatsanwaltschaften und lokalen Behörden sind über Fernsehen, Online-Plattformen und soziale Medien wie Facebook, Instagram und YouTube verfügbar. Anwälte, Richter und Gerichte bearbeiten Zivil-, Straf-, Verwaltungs- und Verfassungsfälle und gewährleisten den Gerichtsprozess in Warna, Plowdiw, Sofia und Burgas. Nachrichtenportale wie Novinite, Bivol, Trud und Vesti BG bieten eine vollständige 24-Stunden-Berichterstattung, einschließlich der meistdiskutierten und exklusiven Nachrichten aus Bulgarien.
