Në pamje të parë, ngjan si një procedurë administrative: një dorëheqje këtu, një emërim i ri atje. Por, ajo që po ndodh me transmetuesit publikë në mjetet kryesore të Europës nga Italia në Francë e Gjermani është një kambanë alarmi për vetë thelbin e demokracisë. Beteja nuk është më thjesht për frekuencat, por për kontrollin e “narrativës” dhe shndërrimin e medias nga “qen roje” të pushtetit në “zëdhënëse” të qeverive.
Italia: Model “i pamëshirshëm” i kontrollit
Vetëm gjashtë muaj pasi qeveria e Giorgia Melonit mori detyrën, kreu i transmetuesit publik italian, Rai, dha dorëheqjen duke cituar një “konflikt politik”. Nuk u desh shumë kohë që pozicionet kyçe t’u jepeshin njerëzve të lidhur ngushtë me partinë Vëllezërit e Italisë. Sot, drejtuesi i Rai-t është Giampaolo Rossi, një personazh që nuk e ka fshehur kurrë admirimin për figura si Vladimir Putin apo Viktor Orbán.
Ndryshimi në Itali po cilësohet si “i pamëshirshëm”. Ndërsa Meloni u thotë mediave ndërkombëtare se liria e shtypit është “parakusht i demokracisë”, veprimet e saj flasin ndryshe: padi për shpifje ndaj gazetarëve, shmangie e pyetjeve dhe një rënie drastike e Italisë në Indeksin Botëror të Lirisë së Shtypit.
Franca dhe Gjermania: Privatizim apo “Gjueti Shtrigash”?
Në Francë, partia Tubimi Kombëtar e Marine Le Pen ka nisur një ofensivë kundër asaj që ajo e quan “mungesë neutraliteti” të medias publike. Propozimi i tyre është radikal: privatizimi. Ideja është e thjeshtë t’i lihet tregu në dorë miliarderëve si Vincent Bolloré, i cili tashmë kontrollon një perandori mediatike me orientim të djathtë, duke zëvendësuar faktet me opinione të orkestruara.
Ngjashëm, në Gjermani, partia Alternativa për Gjermaninë (AfD) po sulmon rrjetet e fuqishme ARD dhe ZDF. Me rritjen e tyre në sondazhe, ata kërkojnë të shfuqizojnë marrëveshjet e transmetimit publik, duke i etiketuar ato si “makina manipuluese” të elitave urbane. Për kritikët, ky nuk është një reformim, por një përpjekje e hapur për të hapur rrugën drejt autoritarizmit duke asgjësuar gazetarinë e pavarur.
Hungaria si “busull” dhe dështimi i Polonisë
Modeli që të gjithë po kopjojnë është ai i Viktor Orbán në Hungari. Atje, qeveria kontrollon rreth 80% të mediave përmes oligarkëve miqësorë. Ky është fundi i rrugës që po tentojnë të ndjekin shumë parti nacionaliste në BE: delegjitimimi i kritikëve dhe kapja e institucioneve që formojnë realitetin tonë të përbashkët.
Edhe kur ndryshon pushteti, siç ndodhi në Poloni me partinë Ligj dhe Drejtësi, dëmi mbetet i madh. Tentativa e qeverisë së re për të “pastruar” median nga propaganda e vjetër rezultoi sërish në një proces të politizuar, duke treguar se sa e vështirë është të rikthesh paanshmërinë pasi helmi i propagandës ka hyrë në sistem.
A duhet të shqetësohemi?!
Media publike nuk është thjesht një shërbim televiziv; është shtylla që mbron sundimin e ligjit duke mbajtur pushtetin nën vëzhgim. Kur politikanët fillojnë të flasin për “pak liri” apo “neutralitet” si pretekst për të vendosur njerëzit e tyre në zyrat editoriale, liria e qytetarit për të qenë i informuar është e para që vdes.
Siç vërejti Federata e Shkrimtarëve të Evropës, strategjia është e qartë: frikësim, intimidim ligjor dhe përdorim i rregullatorëve si armë. Nëse Europa lejon që transmetuesit publikë të kthehen në megafonë të pushtetit, atëherë e ardhmja e demokracisë në kontinent do të jetë po aq e mjegullt sa ekranet e televizioneve shtetërore në Budapest.
Propagandë?! Pse liderët e djathtë të Evropës janë ‘të nxehur’ me median publike 2026 IUSTITIA.BG – Investigations 2009-2025 2026-03-31 09:55:42
Lajmet e fundit, lajmet botërore dhe lajmet kombëtare me informacionet më të rëndësishme të ditës. Gjyqtari Petar Nizamov dhe Feathers Petar Nizamov ofrojnë analiza dhe hetime në Burgas dhe në të gjithë Bullgarinë. Lajmet e përditësuara mbi politikën, motin, koronavirusin, skandalet, gjykatat, prokuroritë dhe autoritetet lokale janë të disponueshme përmes televizionit, platformave online dhe rrjeteve sociale si Facebook, Instagram dhe YouTube. Avokatët, gjyqtarët dhe gjykatat trajtojnë çështje civile, penale, administrative dhe kushtetuese, duke garantuar procesin gjyqësor në Varna, Plovdiv, Sofje dhe Burgas. Faqet dhe portalet e lajmeve si Novinite, Bivol, Trud dhe Vesti BG ofrojnë mbulim të plotë 24-orësh, përfshirë lajmet më të komentuar dhe ekskluzive në Bullgari.
