İstanbul’un Beşiktaş ilçesinde Gayrettepe’de faaliyet gösteren Masquerade adlı gece kulübünde iki yıl önce bugün tadilat sırasında çıkan yangında 29 işçi yaşamını yitirdi.

Gece kulübünün patronları hemen her yıl yaptıkları gibi ramazan ayında kulübü kapatıp tadilata sokmuştu. Bu seferki tadilat öncekilerden kapsamlıydı ancak gerekli izinler alınmamıştı.

Aynı anda birçok farklı işin yaptırıldığı tadilat sırasında çok sayıda farklı taşeron firmaların çalışanlarıyla birlikte “işler bayrama yetişsin” diye ücretsiz izinde oldukları halde çağrılan gece kulübünün aşçı, komi, garson, DJ gibi çalışanları da o sırada işyerindeydi.

Gece kulübünün yangın sistemleri tadilat sırasında devre dışıydı.

Kulübün mevzuata göre üç çıkış kapısı olması gerektiği halde yalnızca iki çıkış kapısı vardı. Bunlardan biri tadilat sırasında kapalıydı, tek çıkış kapısı da kısmen tadilat malzemeleriyle kapanmıştı. Bu kapı yangın sırasında ses yalıtımında kullanılan malzemelerin tutuşmasıyla alevler içinde kalmıştı.

Mekanda acil durum aydınlatmaları ve yönlendirme levhaları da yoktu.

İşçilerin büyük bölümü kaçamadıkları için dumandan zehirlenerek yaşamlarını yitirdi.

Ne ruhsat verilirken ne de sonra denetlendi, şikayet sümen altı edildi

İlk kez 1987 yılında diskotek olarak Beşiktaş Belediyesi’nce “Yangın Bakımından Tetkik Edilen İşyerlerine Ait Muayene Raporu”na dayanılarak ruhsatlandırılan mekanın o tarihten sonraki tek itfaiye muayene raporunun 2006 tarihini taşıdığı ortaya çıkmıştı. Bundan sonra mekana verilen her ruhsatta bu rapor “yeterli” sayılarak yangın bakımından yeni bir itfaiye incelemesi yapılmamıştı.

2013 yılında mekanın yangın çıkışının projeye uygun olmadığına dair bir yurttaşın Beşiktaş Belediyesi’ne yaptığı şikayetinse sümen altı edildiği ortaya çıkmıştı.

Mekan ne ruhsatlar verilmeden önce ne de sonra denetlenmiş, tadilat için de herhangi bir izin alma gereği duymamıştı.

18 yaşından küçük işçi Efe Demir de yaşamını yitirmişti

Ve 31 Mart 2024 yerel seçimlerinin 2 gün sonrasına denk gelen o gün öğle saatinde İstanbul’un göbeğinde, biri 17 yaşındaki Efe Demir olmak üzere toplam 29 işçi göz göre göre katledildi.

İstanbul 33. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülen davada halihazırda aralarında dönemin Beşiktaş Belediye Başkan Yardımcılarının da olduğu 13 kamu görevlisi dahil 22 sanık yargılanıyor. Sanıklardan yalnızca 4’ü tutuklu: İşletmeciler Şahzade Şekergümüş, Mehmet Menduh Ceylan ile muhasebeci Kahraman Erdem ve metal işleri sorumlusu Çağatay Altunel.

Tutuklu patrondan işçi yakınına: ‘Gevezelik etme’ 

Son iki duruşma sanıkların ve sanık avukatlarının ailelere karşı kışkırtıcı tavırları nedeniyle gergin geçti. İşletmenin sahibi olarak görünen tutuklu sanık Şahzade Şekergümüş’ün Aralık ayında görülen duruşmada, yangından sağ kurtulan ve ağabeyi Ahmet Uzun’u kaybeden Hasret Uzun’a “Gevezelik yapma” demesi büyük tepkiye yol açtı, mahkeme heyeti salonu boşaltarak duruşmaya ara verdi.

Bu ayın başında görülen son duruşmadaysa mahkeme heyeti dosyadaki eksiklerin giderilmesi için duruşmayı bir kez daha erteledi. Bir sonraki celse 18 Mayıs günü saat 10.00’da görülecek.

İki yıl geçti ancak ne dava ilerliyor ne asıl sorumlular hakim karşısında

Katliamın üzerinden 2 yıl geçmesine karşın davada ilerleme kaydedilmemesi ve tüm sorumluların halen yargı karşısına çıkarılmaması aileler tarafından tepkiyle karşılanıyor. İddianamede sanıkların bir kısmı hakkında “bilinçli taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olma” suçundan 2 yıl 8 aydan 22,5 yıla dek hapis cezası isteniyor. Aileler ise cezanın “olası kast” suçundan verilmesini talep ediyor. Ruhsat verenler, denetlemeyenler ve ihlallere göz yumanların da bu suçun ortağı olduğunu vurgulayan aileler yargılama sürecine Çalışma, İçişleri ve Adalet bakanlıklarının, İstanbul Valiliği, Beşiktaş Kaymakamlığı, Beşiktaş Belediyesi, İBB ve İtfaiye Şefliği ile bina sahip ve yöneticilerinin dahil edilmesini istiyor.

Aileler bu akşam yapılacak anmaya çağırıyor

Gayrettepe Katliamı Kayıp Yakınları adıyla bir araya gelen işçi aileleri bu akşam gece kulübü önünde yapılacak anmaya çağırıyor.

“Gayrettepe Katliamı’nda kaybettiğimiz 29 canımızı anıyoruz” diyen aileler saat 18.30’da Gayrettepe Melas Hotel önünden yürüyüş başlatılacağını, saat 19.00’da Masquerade Club önünde anma düzenleneceğini duyurdular.