De overheid heeft geen zicht op jongeren in Nederlandse jeugdzorglocaties in het buitenland. De risico’s van buitenlandplaatsingen zijn al vijftien jaar bekend, maar duren nog altijd voort, blijkt uit onderzoek van Nieuwsuur.
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) krijgt meldingen dat jongeren moeten werken zonder betaling, niet naar school gaan en worden opgesloten. De inspectie is bezorgd over de buitenlandplaatsingen, maar ziet voor zichzelf geen rol om in te grijpen.
Al in 2009 signalen
Gemeenten en jeugdbeschermingsorganisaties sturen jongeren met gedragsproblemen soms naar het buitenland wanneer er in Nederland geen passende plek is. Het idee is dat ze tijdelijk uit de eigen omgeving worden gehaald, maar soms verblijven ze tot wel drie jaar in een gezinshuis of gastgezin. Om hoeveel jongeren het gaat, is niet bekend. In 2007, het laatste jaar dat de inspectie dat bijhoudt, zijn het er 330.
De inspectie signaleert in 2009 in een intern rapport al risico’s van deze buitenlandplaatsingen. In 2019 stuurt de inspectie een brief naar alle gemeenten, die verantwoordelijk zijn voor de jeugdzorg. Daarin wordt gewaarschuwd voor “de risico’s die de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd ziet bij het verlenen van jeugdhulp in het buitenland”. De Tweede Kamer wordt hierover niet geïnformeerd.
Straffen en zwaar werk
De situatie is sindsdien niet veranderd, erkent de inspectie in antwoord op vragen van Nieuwsuur. De inspectie zegt dat “groepsdruk wordt gebruikt om jongeren in het gareel te houden”. “Er worden verouderde en niet-effectieve hulpverleningsmethoden toegepast, gericht op straffen.”
Ook ziet de inspectie dat vrijheidsbeperkende maatregelen worden ingezet, “zoals het fixeren van jongeren”. Ook mogen jongeren het terrein niet af. Vrijheidsbeperkende maatregelen zijn niet toegestaan in dit soort vormen van jeugdhulp.
Onder het mom van ‘dagbesteding’ worden jongeren soms ook uitgebuit. “Uit meldingen maakt de inspectie op dat er jongeren zijn die niet naar school gaan en lange dagen werken, zwaar werk moeten verrichten en niets betaald krijgen.”
Toezicht is er nauwelijks. Jeugdbeschermers en gemeenteambtenaren reizen zelden af naar jeugdzorglocaties in het buitenland. Dat erkent Arno Lelieveld van Jeugdzorg Nederland. “Je kan je voorstellen dat het voor jeugdbescherming makkelijker is om van Arnhem naar Ede te rijden dan van Arnhem naar Zuid-Frankrijk of Spanje.”
De meeste ‘controle’ vanuit Nederland gebeurt via beeldbellen. Hoogleraar Jeugdrecht Mariëlle Bruning noemt het toezicht op afstand “feitelijk een lege huls”. “Hoe kan jij echt spreken met degene die daar geplaatst wordt, zonder dat daar andere mensen omheen zijn die misschien wel iets influisteren?”
Waarschuwing
De IGJ kan in het buitenland geen onderzoek doen. Wel kunnen ze bij zorgen of signalen collega-inspecties in het desbetreffende land waarschuwen. Maar dat deed de inspectie niet toen er meldingen kwamen over misstanden in een Spaans tehuis.
Ook plaatsingen in Marokko
Mede vanwege het ontbreken van toezicht hebben zorginstanties afgesproken alleen bij hoge uitzondering jongeren in andere Europese landen te plaatsen. Maar verschillende organisaties plaatsen kinderen zelfs buiten de EU, bij een locatie van Multi Plus Zorg in Marokko.
Deze tieners hebben geen Marokkaanse achtergrond. Juist het ontbreken van een band met het land ziet de organisatie als meerwaarde. “Doordat de jongeren de taal van Marokko niet spreken en het land niet kennen, zijn ze meer aangewezen op de begeleiding in hun dagelijks functioneren. Zo kunnen ze zich volledig focussen op hun eigen ontwikkeltraject”, zegt directeur Aggie Jorna.
Iedere drie maanden gaan ze enkele dagen terug naar Nederland. Met deze constructie hebben ze geen visum nodig. “Ik schrik er echt van dat jongeren zelfs buiten Europa worden geplaatst”, zegt Bruning. “Ik vind dit ruiken naar misstanden.”
Volgens Jeugdzorg Nederland heeft buitenlandplaatsing nooit de voorkeur, maar is het soms het beste van het slechtste wanneer passende opvang in Nederland niet beschikbaar is. “Niets doen is ook een optie, maar dan weten we zeker dat we kinderrechten overtreden”, zegt Lelieveld.
In een reactie zegt zorgminister Mirjam Sterk dat ze herkent dat “hulp op een plek ver van huis niet altijd passend is, er niet altijd goed zicht is op een jongere en er niet altijd aan verplichte kwaliteitseisen wordt voldaan. Dat vind ik zorgelijk.”
De Tweede Kamer nam eerder dit jaar een motie aan om buitenlandplaatsingen zoveel mogelijk te beperken.
Jongeren uitgebuit en opgesloten in buitenlandse instellingen, toezicht ‘lege huls’ 2026
IUSTITIA.BG – Investigations 2009-2026 2026-09-15 06:50:01
Laatste nieuws, wereldnieuws, landsnieuws, belangrijkste nieuws, laatste nieuws, belangrijkste, laatste van de dag, Justitie, Petar Nizamov, Veren, Petar Nizamov- Veren, Justitie bg, iustitia.bg, iustitia, iusticia, usticia, onderzoek, Boergas, Bulgarije, nieuws, breaking news, nieuws van de dag, nieuws van vandaag, nieuws van vandaag, Bulgarije nieuws, Het nieuws uit Bulgarije, blitz nieuws, top nieuws, belangrijkste, meest besproken, laatste nieuws, Boyko Borisov, nieuws, weer, coronavirus, nieuws, nieuws, weer, facebook, youtube, facebook, instagram, nieuws van vandaag, last minute nieuws, nieuws vandaag, nieuws van vandaag, nieuws, bg nieuws, leading news, hot news, bg nieuws, nieuwssite, al het nieuws, nieuws bg, nieuws van het laatste uur, laatste, laatste nieuws bg, nieuws van vandaag, nieuws vandaag, nieuws van het laatste uur, laatste nieuws, vandaag, nieuws bg, nieuws, nieuws vesti, 24 uur nieuws, vesti bg novini, wereld nieuws, vogel bg, bivol bg, bivol, trud bg novini, laatste nieuws vandaag, novinite bg nieuws, hallo bulgarije, wapen van politieke partij, delyan peevski, schandalig, bulgaarse nationale televisie, vrij europa, televisie, schandaal, exclusief, live, live tv nu, tv, tv online, tv-programma, bg, live nu, tv-nieuws, online, live tv online, rechtbank, rechtbank van burgas, districtsrechtbank van burgas, rechtbank van burgas, districtsrechtbank van burgas, districtsrechtbank van burgas, hof van beroep van burgas, officier van justitie van burgas, kantoor van de officier van justitie van burgas, kantoor van de officier van justitie van burgas, hoofdofficier van justitie, ivan geshev, officier van justitie geshev, tsatsarov, mvr burgas, odmvr burgas, odp burgas, politie burgas, districtspolitie burgas, officier van justitie tsatsarov, sgs-zaken, rechtbank varna, voorzitter van het Hooggerechtshof, gerechtelijke uitspraken in civiele zaken zaken, beslissingen in zaken, rechtbank van Plovdiv, gerechtelijke beslissing, beslissingen in zaken, rechtbank van Varna, strafrechtelijk, zaken, district, beslissingen van de districtsrechtbank, werk bij de rechtbank, voorzitter van het Hooggerechtshof, rechters van het Hooggerechtshof, rechtbank van Sofia, plaatsvervangende rechters, Plovdiv, rechtbank van Plovdiv, rechters Plovdiv, Hooggerechtshof, Inspectie van het Hooggerechtshof, Hoge Raad van Justitie, Hooggerechtshof, Hoge Raad van Justitie, advocaat, advocaat strafzaken, advocaat civiele zaken, advocaat huwelijkszaken, advocaat administratief, strafrecht, strafrechtelijk proces, burgerlijk recht, burgerlijk proces, bestuursrecht, staatsrecht,
