Azerbaycan’da devlet okullarında uygulanan kıyafet kuralları, eylül ayının sonundan itibaren başörtüsü tartışmasının merkezine yerleşti. 

Bakanlar Kurulunun öğrenci üniformalarına ilişkin düzenlemesinin ardından bazı okullarda başörtülü öğrencilerin derslere alınmadığı bildirildi. Ekim ayının ilk haftasında öğretmenlerin kıyafetlerine ilişkin yeni kuralların da kabul edilmesiyle tartışma öğretmenleri de kapsadı.

Sumgayıt’ta da başörtülü öğrencilerin okul kapısından geri çevrildiğini gösterdiği belirtilen görüntüler yayımlandı.

Düzenlemeler Eylül ve Ekim aylarında değiştirildi

Azerbaycan Bakanlar Kurulu, 21 Eylül 2026’da devlet genel eğitim kurumlarındaki öğrenci üniformalarına ilişkin düzenlemeyi değiştirdi. Yeni düzenlemede üniformanın bütünlüğünü bozan ve laik eğitim ilkesiyle bağdaşmadığı değerlendirilen kıyafet unsurlarına izin verilmeyeceği belirtildi. 

6 Ekim’de devlet okullarında görev yapan öğretmenlerin kıyafetlerine ilişkin yeni kurallar kabul edildi. Kadın öğretmenlerin giyim tarzı belirli kıyafetler üzerinden tanımlanırken, laik eğitim ilkesiyle bağdaşmadığı değerlendirilen kıyafet unsurlarına da kısıtlama getirildi.

Yeni kuralların ardından başörtülü öğrencilerin ve öğretmenlerin kıyafetlerine müdahale edildiğine ilişkin haberler gündeme geldi.

Tartışma yeni değil

Başörtülü öğrencilerin okula alınmadığına ilişkin haberler yeni düzenlemelerden önce de basına yansımıştı.

Bakü’deki 269 numaralı okulda şubat ayında başörtülü öğrenci ve öğretmenlerin kıyafetlerine müdahale edildiği ileri sürülmüştü. Mart ayında Mehdiabad’daki 3 numaralı okulda 23 başörtülü öğrencinin okula alınmadığı bildirildi. Sumgayıt’taki 15 numaralı okulda da veliler, kızlarının başörtü nedeniyle derslere katılamadığını söyledi.

Eylül sonunda Sumgayıt’taki 6 numaralı okulda benzer bir olayın yaşandığına ilişkin görüntüler yayımlandı. Ekim ayında ise Bakü’deki 69 numaralı okulda öğrenciler derslere katılmayarak boykotta bulundu.

İmişli ve Gence’den de başörtülü öğrencilerin okula alınmadığına ilişkin haberler basına yansıdı. 

Bazı öğretmenlerden de şikâyetler var

Tartışma yalnızca öğrencilerle sınırlı kalmadı. Bakü ve Sumgayıt’taki bazı okullarda görev yapan öğretmenler, okul yöneticilerinin kendilerinden başörtülerini çıkarmalarını veya istifa etmelerini istediğini ileri sürdü. 

Konuyla ilgili protestolar Türkiye’ye de taşındı. İstanbul’da Azerbaycan konsolosluğu önünde kararlara karşı bir eylem düzenlendi.

Eğitim idaresi denetimleri artıracağını duyurdu

Bakü Şehir Eğitim İdaresi, 9 Ekim’de öğrenci üniformaları ve öğretmen kıyafetlerine ilişkin denetimlerin artırılacağını açıkladı. 

Böylece tartışma, okul yönetimlerinin uygulamaları ve eğitim idaresinin denetimleri üzerinden devam etti.

‘Konu bilinçli bir şekilde büyütülüyor, eylemler birkaç okulla sınırlı’

Konuya ilişkin sorularımızı yanıtlayan Azerbaycanlı gazeteci Haydar Oğuz, ülkede Türkiye’deki imam hatip liseleri benzeri dini okul sisteminin bulunmadığını anımsatarak, devlet okullarındaki kıyafet kurallarının Bakanlar Kurulu kararlarıyla düzenlendiğini belirtti.

Oğuz, kıyafet kurallarının önceki yıllarda da bulunduğunu, son değişikliğin ise bazı çevrelerce başörtü tartışmasını büyütmek için kullanıldığını ifade etti. Oğuz’a göre, eylemler ülke genelinde yaygınlaşmış değil.

Azerbaycan’da yaklaşık 4 bin 200 okul bulunduğunu, bunların 410’unun başkent Bakü’de olduğunu belirten Oğuz, başörtüyle ilgili eylemlerin yalnızca birkaç okulda görüldüğünü öne sürdü.

Oğuz, başörtülü kız öğrencilere Bakanlar Kurulu kararının hatırlatıldığını ve başlarını açmalarının tavsiye edildiğini aktardı. Bazı öğrencilerin ağlayarak okuldan ayrıldığına ilişkin görüntülerin sosyal medyada paylaşıldığını hatırlatan Oğuz, bu görüntülerin ülkede yaygın bir başörtü direnişi bulunduğu izlenimi yarattığını söyledi.

Laiklik ve dini semboller tartışması

Oğuz, Azerbaycan’da yaşananları laiklik ilkesiyle açıkladı. Ülkede farklı din ve mezheplerden insanların yaşadığını belirten Oğuz, okullarda dini ayrımcılığın önlenmesi gerektiğini söyledi.

Oğuz, başörtüsüne izin verilmesi durumunda diğer dini semboller ve kıyafetler konusunda da benzer taleplerin gündeme gelebileceğini dile getirdi.

Gazeteci, başörtü tartışmasının ülkenin laiklik anlayışı çerçevesinde ele alınması gerektiğini söyledi. 

‘Bazı çevreler Türkiye’yle ilişkileri bozmak istiyor’

Oğuz, tartışmanın Azerbaycan içinde sınırlı kaldığını, buna karşılık Türkiye bağlantılı sosyal medya hesaplarında geniş yer bulduğunu hatırlattı. Bazı çevrelerin başörtüs meselesini iki ülke arasındaki ilişkileri olumsuz etkilemek için kullandığını savunan Oğuz, bu durumun Azerbaycan’da rahatsızlık yarattığını söyledi.

Azerbaycanlı gazeteci, hükümet yetkililerinin tartışmaya ilişkin kapsamlı bir açıklama yapmadığını da belirtti. 

‘Bizi Mekke İttifakı’na çekmek için yapıyorlar’

Oğuz, ayrıca başörtü eylemlerini Azerbaycan’ın Ortadoğu’daki gelişmelere dahil edilmesi girişimiyle ilişkilendirdi. Gazeteci, Azerbaycan’ın “Mekke ittifakı”na katılmasının beklendiğini, ülkenin bu yönde hareket etmemesinin ardından başörtü üzerinden eylemlerin gündeme geldiğini savundu.

Azerbaycan’ın Ortadoğu’daki çatışmalara dahil edilmek istendiğini savunan Oğuz, ülkesinin önceliğinin bu olmadığını iddia etti.

soL’un dört kez sansürlenen X hesabını takip ederek yaygınlaştırabilirsiniz. 

soL Haber’i WhatsApp ve Telegram kanallarından takip edin, önemli gelişmeleri kaçırmayın.