Hatay’ın Antakya ilçesi Bostancık mevkiinde çevre yolunda elektrikli bisikletiyle ilerlerken bir hafriyat kamyonunun çarpması sonucu yaşamını yitiren 16 yaşındaki Hikmet Sarıoğlu’nun kaza raporunda “%99 kusurlu” bulunması, ailesinde ve kentte tepkiye neden oldu. 

Hikmet’in ailesi, raporun olay yeri görüntüleri ve kamera kayıtları incelenmeden hazırlandığını iddia ederek hem idari hem de adli süreçte hesabın sorulmasını talep ediyor.

Üstelik Hikmet’in başına gelenler depremden bu yana hafriyattan kaynaklanan kazaların tek örneği değil.

Deprem bölgelerinde meydana gelen hafriyat kamyonlarının sebep olduğu kazalara dair bir istatistik yok ne yazık ki. Bu tür örnekler çoğu zaman haber dahi olmuyor. Hataylı yurttaşlar bu örnekler için “Çoğu zaman sadece sosyal medyada gündem oluyor. Bir hikaye paylaşılıyor ve ertesi gün unutuluyor” diye anlatıyor bu durumu. Sosyal medya paylaşımlarına yansıyan örneklere göre son bir yılda her ay ortalama iki vaka yaşanıyor; bu kazalarda şu ana kadar üç kişinin yaşamını yitirdiği, yaklaşık 20 kişinin yaralandığı yönünde paylaşımlar bulunuyor. 

Ailesi ve dostları eylemde: ‘Adalet istiyoruz’

Hikmet’in ailesi, dostları ve sevenleri raporun açıklanmasının ardından bir eylem düzenledi. Yapılan basın açıklamasında kentin denetimsiz hafriyat trafiği, inşaat patronlarının sorumsuzluğu ve adalet talebi öne çıktı. Eyleme katılanlar, yalnızca bir kaza değil, örgütlü bir ihmali ve onun yol açtığı kayıpları teşhir ettiklerini belirtti.

Anne Seher Uzun soL’a yaptığı konuşmada, raporun kamera kayıtları incelenmeden hazırlanmış olduğunu ve bu durumu kabul etmediklerini söyledi: 

“Günlerdir yemek yiyemiyorum, nefes almakta güçlük çekiyorum. Kamera kayıtları incelenmeden anlık hazırlanmış bir rapor… Bu polis memurlarının nasıl bu şekilde bilinçsiz bir rapor hazırladıklarının da yargı önünde hesabını istiyorum. Başka anneler üzülmesin, başka evlatlar gitmesin.”

‘Bu sınıfsal bir cinayettir’

Eylemde söz alan Türkiye Komünist Partisi (TKP) Hatay İl Başkanı Mehmet Ceylan’ın okuduğu basın metninde, kaza yalnızca bir talihsizlik olarak değil, sistematik bir ihmalkârlığın sonucu olarak nitelendi. 

Ceylan yaptığı açıklamada şunları söyledi:

“16 yaşındaki Hikmet, sabah işe yetişmek için evinden çıktı. Okul çağında olmasına rağmen, bu düzen ona çocukluğunu değil, çalışmayı reva gördü. Kaymakamlıktaki işine yetişmek için elektrikli bisikletiyle koşturdu. Kırmızı ışıkta durdu. Yani kurala uydu. Hayata tutunmak için doğruları yaptı.

Ve orada, İnalsan şirketine ait dev gibi bir kamyon onu görmezden gelerek ‘sözde kör noktadan’ gelip ezdi, geçti. Sonra ne dediler? Suç %99 Hikmet’te. Hayır. Buna kaza diyemezsiniz. Bu sınıfsal bir cinayettir. Çünkü Hikmet’i öldüren: kamyon değil sadece; denetimsizliktir. Ranttır. ‘Yetişsin de nasıl yetişirse yetişsin’ diyen yüklenici şirket düzenidir. İnsan canını maliyet kalemi gören kapitalist devlet aklıdır.” 

Denetimsizlik yalnızca trafik değil, yeniden inşa sürecinin de sorunu

Eyleme katılan yurttaşlar, deprem sonrası hızlandırılmış yeniden inşa sürecinin denetim boşlukları yarattığını; inşaat patronlarının ve hafriyat taşımacılığının kontrolsüz faaliyetlerinin kent güvenliğini tehlikeye attığını söylüyor. Hatay özelinde kent içi hafriyat trafikleri, yaya yollarının kapanması ve ağır tonajlı araçların okul güzergahlarından geçirilmesi sıkça gündeme geliyor.

Uzmanlar, güvenli ulaşım altyapısı ve efektif denetim mekanizmaları kurulmadan benzer olayların devam edeceğini vurguluyor. Yurttaşların talepleri, sadece kaza sonrası yaptırımlar değil, kalıcı önlemler uygulanması yönünde: Ağır tonaj yasakları, kamyon güzergâhlarının yeniden belirlenmesi, elektronik denetim ve kameralar, sürücü eğitimleri ve açık şeffaf soruşturmalar…

Ailein talebi net: Hesap verilsin

Hikmet’in ailesi ve eyleme katılanlar, hem idari hem de adli soruşturmanın kameraların incelenmesi ve bağımsız bir bilirkişi süreciyle tekrar ele alınmasını istiyor. Kent halkı, yetkilileri denetimi artırmaya, inşaat ve hafriyat taşımacılığına ilişkin uygulamaları gözden geçirmeye çağırıyor.

Bugün Hatay depremden sonra rant ve hız uğruna denetimsiz bir inşaat ve hafriyat pazarına dönüşmüş durumda. Hal böyle olunca bu ortamda en ucuz bedelin insan yaşamı olduğu deneyimler yaşanıyor her gün. Açıklamada, ağır tonajlı araçların okul ve mahalle güzergâhlarından men edilmesi, sürücülerin güvenli sürüş eğitimine tabi tutulması, kamyon rotalarının yerleşim dışına çıkarılması, yaya güvenliği için altyapının güçlendirilmesi depremzedelerin talepleri arasında yer alıyor.