Küba, ABD’nin son dönem yaptırım ve baskı politikalarını sıraladı

Küba hükümeti, ABD yönetiminin 2025 ve 2026 yıllarında ülkeye yönelik aldığı kararları içeren kapsamlı bir liste yayımladı. Havana yönetimi, söz konusu adımların münferit kararlar olmadığını, Küba ekonomisini zayıflatmayı, halk üzerindeki baskıyı artırmayı ve üçüncü ülkeler ile şirketlerin Küba’yla ilişkilerini engellemeyi amaçlayan sistematik bir politikanın parçası olduğunu vurguladı.

Terör listesi ve ‘azami baskı’ politikası

Listede öne çıkan başlıklardan biri, Küba’nın yeniden ABD’nin “Terörü Destekleyen Devletler” listesine alınması oldu. Küba hükümeti, Donald Trump’ın ilk başkanlık döneminde uygulanan “azami baskı” politikasının yeniden devreye sokulduğunu belirterek bunun finansal işlemleri zorlaştırdığını, ülkenin kredi riskini yükselttiğini ve turizm sektörünü olumsuz etkilediğini ifade etti.

Göç ve vize alanında yeni kısıtlamalar

ABD yönetimi, Kübalılar için uygulanan insani şartlı tahliye programını ve ABD Gümrük ve Sınır Koruma uygulaması (CBP One) üzerinden yapılan giriş başvurularını sonlandırdı. Bunun yanı sıra çeşitli göçmen ve göçmen olmayan vize kategorilerinde yeni kısıtlamalar getirildi. Ayrıca Kübalı sporcuların, öğrencilerin, akademisyenlerin, sanatçıların ve sağlık çalışanlarının uluslararası etkinliklere katılımı da vize verilmemesi ya da girişlerinin engellenmesi yoluyla zorlaştırılıyor.

Sağlık işbirliği programları hedefte

ABD yönetimi Küba’nın uluslararası sağlık işbirliği programlarına yönelik baskılarını artırdı. Açıklamada sağlık çalışanlarıyla işbirliği yapan yabancı hükümet yetkilileri, uluslararası kuruluş temsilcileri ve aile bireylerine yönelik vize yaptırımlarına dikkat çekildi. Küba, bu adımların uluslararası sağlık dayanışmasını engellemeyi amaçladığını savundu.

Ekonomik ve mali kuşatma genişletiliyor

ABD’nin Helms-Burton Yasası’nın III. ve IV. bölümlerini uygulamayı sürdürdüğü, Küba’yla çalışan yabancı şirketlere yönelik baskıların artırıldığı belirtildi. Para transferleri, turizm, konaklama ve ticari faaliyetleri hedef alan yeni yaptırımların devreye sokulduğu ifade edilirken, Airbnb ödemelerinin askıya alınması ve Western Union’ın faaliyetlerini durdurmasına yol açan kararlar örnek gösterildi. Ayrıca Küba ile bağlantılı şirketlere uyarı mektupları gönderilerek baskı yapıldı.

Enerji ve teknoloji alanında yeni yaptırımlar

Küba, ABD’nin ülkeye petrol sağlayan devletlere yönelik ek gümrük vergileri uygulama yetkisi tanıyan kararlarını ve Rus petrolünün Küba’ya sevkiyatına ilişkin muafiyetlerin kaldırılmasını da yaptırım politikasının yeni aşamaları olarak değerlendirdi. Ayrıca Küba’nın yapay zekâ ve ileri teknoloji alanlarında ABD teknolojilerine erişimi sınırlandırılan ülkeler listesine dahil edildiği belirtildi.

Kübalı yetkililer ve kurumlar da hedef alındı

Küba Devlet Başkanı Miguel Díaz-Canel başta olmak üzere bazı bakanlar, üst düzey kamu görevlileri ve devlet kurumları hakkında vize kısıtlamaları ve yaptırım kararları alındı.

GAESA (İşletme Yönetimi Grubu A.Ş), CUPET (Küba Petrol Birliği) ve çeşitli kamu kuruluşları ABD yaptırım listelerine eklenirken, ABD Adalet Bakanlığı’nın eski Devlet Başkanı Raúl Castro hakkında hazırladığı iddianame de Küba tarafından baskı politikasının bir parçası olarak değerlendirildi.

Amaç ekonomik baskıyı en üst düzeye çıkarmak

Küba hükümeti, sıralanan 36 önlemin ekonomik ablukanın ve “azami baskı” stratejisinin yeni aşamasını oluşturduğunu belirtti. Açıklamada, söz konusu uygulamaların yalnızca Küba’yı değil, Küba’yla ticari ya da insani ilişkiler kuran şirketleri, kuruluşları ve devletleri de hedef aldığı vurgulandı.

Küba Devleti, bu politikaların uluslararası hukuka aykırı olduğunu ve Küba halkının yaşam koşullarını daha da ağırlaştırdığını ifade etti.

Bankacılık krizi: Dijitalleşme adımları nakit sıkıntısını aşmaya yetmiyor

Küba’da bankacılık sisteminde yaşanan nakit sıkıntısı ve uzun kuyruklar yeni çözüm arayışlarını beraberinde getiriyor. Başkent Havana’da Banco Metropolitano, vatandaşların belirli gün ve saatlerde işlem yapabilmesini sağlayan “Ticket” adlı dijital randevu sistemini devreye aldı. Bazı bölgelerde ise KOBİ’lerin desteğiyle emeklilere ve desteğe ihtiyacı olan yurttaşlara evlerinde ödeme hizmeti sunuluyor.

Yetkililer, elektronik ödeme sistemlerini yaygınlaştırarak nakit kullanımını azaltmayı, işlemleri hızlandırmayı ve finansal hareketlerin izlenebilirliğini artırmayı hedefliyor. Ancak personel eksikliği, eski teknolojik altyapı, çalışmayan ATM’ler, düşük nakit rezervleri ve bazı özel işletmelerin elektronik ödemelere yönelik uygulamaları nedeniyle sorunlar sürüyor.

Uzmanlar, bankacılık sistemindeki sıkıntıların yalnızca idari düzenlemelerden kaynaklanmadığını; kayıt dışı ekonomi, döviz talebi, teknolojik eksiklikler ve ABD yaptırımlarının yarattığı ekonomik baskıların da krizi derinleştirdiğini belirtiyor.

Küba tarım ve orman arazileri yasasını yeniliyor

Küba’da tarım ve orman arazilerinin mülkiyeti, kullanımı ve devrine ilişkin dağınık mevzuatı tek bir çatı altında toplamayı amaçlayan Tarım ve Orman Arazileri Yasası Tasarısı kamuoyuna sunuldu.

Tarım Bakanlığı tarafından hazırlanan tasarı, Küba Devrimi’nin toprak reformu ilkelerini korurken üretimi artırmayı, gıda egemenliğini güçlendirmeyi ve çiftçilere daha fazla hukuki güvence sağlamayı hedefliyor.

25’ten fazla düzenleme tek yasada birleşiyor

Yeni yasa, tarım ve orman arazilerine ilişkin 25’ten fazla farklı düzenlemeyi tek bir hukuki çerçevede bir araya getiriyor. Böylece arazi tahsisi, mülkiyet, kullanım ve denetim süreçlerinin daha sistemli hale getirilmesi amaçlanıyor. Tasarı aynı zamanda 2022 yılında kabul edilen Gıda Egemenliği ve Gıda Güvenliği Yasası’nın hedefleriyle de uyumlu bir çerçeve sunuyor.

KOBİ’ler üretici olarak tanınacak

Tasarıyla birlikte tarımsal üretici tanımı genişletiliyor. Çiftçiler, kooperatifler ve devlet işletmelerinin yanı sıra yerel kalkınma projeleri, yabancı yatırımlar ve KOBİ’ler de üretici statüsüne dahil ediliyor. Özel, kamu veya karma sermayeli KOBİ’ler ilk kez açık biçimde tarımsal ve ormancılık üreticisi olarak tanınacak.

Atıl arazilere erişim kolaylaşıyor

Yeni düzenleme kapsamında kullanılmayan devlet arazilerinin intifa hakkıyla tahsisine ilişkin kurallar güncelleniyor. Küba vatandaşları ve ülkede daimi ikamet eden yabancılar, tarımsal üretim veya aile ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla arazi kullanım hakkı elde edebilecek. Tahsis edilebilecek alan 67,1 hektara kadar çıkabilecek, belirli koşullarda ise 268 hektara kadar genişletilebilecek.

Arazi üzerindeki konutlara güvence

Tasarı, intifa hakkıyla kullanılan araziler üzerinde inşa edilen konutlara ilişkin yeni güvenceler getiriyor. Belirli şartların yerine getirilmesi halinde bu konutların özel mülkiyet olarak yasallaştırılabilmesinin önü açılıyor.

Miras ve mülkiyet işlemleri yeniden düzenleniyor

Arazi satışları, takaslar, bağışlar ve miras işlemleri noter aracılığıyla ya da anlaşmazlık durumunda mahkemeler yoluyla gerçekleştirilebilecek. Bağış yapılabilecek kişiler kapsamı genişletilirken, çiftçilere topraklarını ve tarımsal varlıklarını vasiyet yoluyla devretme hakkı da tanınıyor.

Kırsal kalkınma ve agroturizm desteklenecek

Tasarı, doğa turizmi, kırsal turizm ve agroturizm faaliyetlerini ilk kez açık biçimde yasal zemine kavuşturuyor. Ayrıca sözleşmeli tarım uygulamalarının yaygınlaştırılması ve üreticilere teknoloji, finansman ve teknik destek sağlanması da hedefleniyor.
Tarım ve Orman Arazileri Yasası Tasarısı ile üretimin artırılması, kırsal kalkınmanın desteklenmesi ve gıda egemenliğinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.

Nutrivida projesiyle anne ve çocukların beslenmesine destek

Dünya Gıda Programı’nın (WFP), Kanada hükümetinin finansmanıyla yürüttüğü Nutrivida projesi, Mayabeque ve Holguín illerindeki altı belediyede hamile kadınlar, emziren anneler ve 11 yaşına kadar çocukların beslenmesini desteklemeyi amaçlıyor. Proje kapsamında doğum evleri ve özel eğitim kurumları gibi sosyal koruma merkezlerine güneş panelleri, buzdolapları ve mutfak ekipmanları sağlanacak.

Tarım alanında ise üreticilere eğitim ve girdi desteği verilerek verimin artırılması ve desteğe ihtiyacı olan kesimlere hizmet veren kurumlara düzenli gıda tedariki sağlanması hedefleniyor.

Küba Parlamentosu ekonomik ve sosyal dönüşüm gündemiyle olağanüstü toplanıyor

Küba Devlet Konseyi, Halk Gücü Ulusal Meclisi’nin X. Yasama Dönemi Üçüncü Olağanüstü Oturumu’nun 18 Haziran’da gerçekleştirileceğini duyurdu. Ulusal Meclis ve Devlet Konseyi Başkanı Esteban Lazo Hernández tarafından imzalanan çağrıya göre oturumda ülkenin ekonomik ve sosyal dönüşümüne ilişkin öneriler ele alınacak.

Sancti Spíritus’ta yüksek riskli beyin ameliyatlarında başarı

Sancti Spíritus’taki Camilo Cienfuegos İl Hastanesi, yılın ilk aylarında gerçekleştirdiği oldukça komplike dört beyin anevrizması ameliyatındaki başarısı ile dikkat çekti. Operasyonlar arasında 66 yaşındaki bir hastada tespit edilen dev beyin anevrizmasının başarılı şekilde tedavi edilmesi de bulunuyor. 

Hastane yönetimi, elde edilen sonuçların mevcut kaynakların etkin kullanımı, cerrahi tekniklerin geliştirilmesi ve deneyimli uzmanlarla genç hekimlerin ortak çalışması sayesinde mümkün olduğunun altını çizdi.

Holguín’de hemodiyaliz hizmeti tüm zorluklara rağmen sürüyor

Holguín’deki Lucía Íñiguez Landín Klinik Cerrahi Hastanesi’nde faaliyet gösteren hemodiyaliz servisi, son evre böbrek yetmezliği bulunan 92 hastaya düzenli tedavi sağlıyor.

Serviste bulunan 18 diyaliz cihazıyla hastalara haftada üç kez, dörder saatlik seanslar uygulanıyor. Yetkililer, ekonomik ve enerji alanındaki zorluklara rağmen hizmetin kesintiye uğramadığını ancak eldiven, alkol ve dezenfektan gibi bazı sarf malzemelerinin temininde sıkıntılar yaşandığını belirtiyor.

Elektrik üretiminde son durum

Küba’da dün elektrik üretim kapasitesindeki yetersizlik nedeniyle gün boyunca kesintiler yaşandı. Akşam saatlerinde sistemdeki en yüksek açık 1957 megavat olarak kaydedildi. Öte yandan ülke genelinde devreye alınan 54 yeni güneş enerjisi santrali gün içinde toplam 4 bin 231 megavatsaat elektrik üretti. Santrallerin ulaştığı en yüksek anlık üretim gücü ise 616 megavat oldu.