ABD Enerji Bakanlığı’nın, derin yeraltı sığınaklarını ve güçlendirilmiş askeri tesisleri hedef alabilecek yeni bir nükleer silah programı için yaklaşık 100 milyon dolarlık bütçe talep ettiği ortaya çıktı.

The War Zone’da yer alan habere göre, bakanlığın 2027 mali yılı bütçe talebinde “Havadan Atılan Nükleer Caydırıcılık Sistemi” adı verilen yeni bir program için 99,794 milyon dolarlık kaynak ayrılması istendi. NDS-A olarak kısaltılan programın, havadan atılan yeni bir nükleer “sığınak delici” silah geliştirilmesini hedeflediği belirtiliyor.

‘Başkan’a ek nükleer seçenekler sunacak’

ABD’nin nükleer silah programlarından sorumlu kurumu olan Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi’nin açıklamasına göre, yeni sistem “Başkan’a sertleştirilmiş ve derin gömülü hedefleri vurmak için ek nükleer seçenekler” sağlayacak. Kurum, programın “agresif biçimde ilerlediğini” ve daha fazla bilginin “ABD açısından stratejik olarak faydalı olduğunda” kamuoyuyla paylaşılacağını bildirdi.

Mevcut sistem B61-11’in halefi olabilir

ABD’nin mevcut nükleer cephaneliğinde bu tür hedefler için özel olarak tasarlanmış tek havadan atılan silahın B61-11 yerçekimi bombası olduğu biliniyor. 1990’larda geliştirilen B61-11, güçlendirilmiş dış gövdesi ve yeraltı hedeflerine nüfuz etme kapasitesiyle öne çıkıyor. Ancak bu silahın yaşlanan tasarımı ve modern hava savunma sistemleri karşısındaki sınırları uzun süredir Washington’da yeni bir sistem arayışını gündemde tutuyor.

Habere göre NDS-A’nın hangi tasarım üzerine inşa edileceği henüz bilinmiyor. Silahın klasik bir yerçekimi bombası mı, yoksa belirli bir menzil sağlayacak motorlu ya da roket destekli bir sistem mi olacağına dair kamuya açık bilgi bulunmuyor. Ancak bütçe belgelerinde programın erken aşamada olduğu, modelleme, simülasyon, yer testleri ve ileride uçuş testleriyle ilerleyeceği ifade ediliyor.

Programın izleri önceki bütçelerde de vardı

The War Zone, ABD Hava Kuvvetleri’nin 2025 mali yılı bütçesinde de aynı programla bağlantılı olarak “Sertleştirilmiş ve Derin Gömülü Hedefleri İmha Sistemi” başlığı altında 39 milyon dolardan fazla kaynak aldığını aktardı. 2026 bütçesinde ise bu kalemin “Nükleer Taşıma Sistemleri Prototipleme” olarak yeniden adlandırıldığı ve talep edilen miktarın yaklaşık 57 milyon dolara çıkarıldığı belirtildi.

Hedefte Rusya, Çin, İran ve KDHC’nin yeraltı tesisleri var

ABD’nin bu hamlesi, Rusya ve Çin’in yeraltı komuta merkezleri, füze siloları ve güçlendirilmiş askeri tesislerini genişlettiği bir dönemde gündeme geldi. Haberde ayrıca Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti ve İran gibi ülkelerin de ABD’nin konvansiyonel saldırı kapasitesine karşı yeraltı ve sertleştirilmiş tesislere yatırım yaptığı vurgulandı.

The War Zone, özellikle İran’ın derin yeraltı nükleer tesislerinin ABD açısından son dönemde öne çıkan başlıklardan biri olduğuna dikkat çekti. Haberde, ABD’nin Haziran 2025’te İran’daki Fordow ve Natanz tesislerine B-2 bombardıman uçaklarıyla GBU-57/B konvansiyonel sığınak bombalarıyla saldırı düzenlediği, bu saldırının sonuçlarının ise tartışmalı kalmaya devam ettiği hatırlatıldı.

Yeni nükleer silah yarışı tartışması

NDS-A programının akıbeti ise henüz kesin değil. ABD’de 2000’li yıllarda gündeme gelen “Güçlendirilmiş Nükleer Yer Delici” adlı benzer nükleer sığınak bombası projesi, Kongre’deki tepkiler üzerine 2005 yılında durdurulmuştu. Yeni programın da hem maliyeti hem de nükleer silahlanma yarışını hızlandırabileceği gerekçesiyle tartışma yaratması bekleniyor.

ABD halihazırda kara, deniz ve hava unsurlarından oluşan nükleer üçlüsünü modernize etmek için yüz milyarlarca dolarlık bir program yürütüyor. Buna rağmen Enerji Bakanlığı’nın yeni bütçe talebi, Washington’ın yalnızca mevcut nükleer cephaneliği yenilemekle kalmadığını, aynı zamanda derin yeraltı hedeflerine yönelik yeni nükleer seçenekler geliştirmeye hazırlandığını gösteriyor.